3.14.Prezerwatywa czy antykoncepcja hormonalna?
Prezerwatywa i antykoncepcja hormonalna chronią przed ciążą, ale tylko prezerwatywa zmniejsza też ryzyko zakażenia chorobami przenoszonymi drogą płciową. Metody hormonalne są przy idealnym stosowaniu skuteczniejsze, ale działają na cały organizm i są na receptę. Tabletki antykoncepcyjne i prezerwatywę można też łączyć.
- Skuteczność antykoncepcji opisuje wskaźnik Pearla: liczba ciąż na 100 kobiet stosujących daną metodę przez rok.
- Metody hormonalne są skuteczniejsze przy idealnym stosowaniu, ale nie chronią przed chorobami przenoszonymi drogą płciową.
- Prezerwatywa działa miejscowo, nie wpływa na hormony i kupisz ją bez recepty.
- Tabletki i prezerwatywa stosowane razem najlepiej chronią przed ciążą i zmniejszają ryzyko zakażeń.
Jak porównać skuteczność antykoncepcji
Skuteczność metody antykoncepcyjnej opisuje wskaźnik Pearla. Mówi on, ile na 100 kobiet stosujących daną metodę zajdzie w ciążę w ciągu roku. Im niższy wynik, tym skuteczniejsza metoda. Podaje się go zwykle w dwóch wariantach:
- Idealne stosowanie — metoda była używana zawsze i prawidłowo, przy każdym stosunku.
- Typowe stosowanie — tak jak w prawdziwym życiu, z błędami i pominięciami.
Różnica między nimi pokazuje, jak bardzo skuteczność zależy od użytkownika. Przy prezerwatywie najczęstsze błędy to założenie jej za późno albo zsunięcie się, przy tabletkach — zapomniana tabletka.
Prezerwatywa: ochrona przed ciążą i mniejsze ryzyko zakażeń
Prezerwatywa to jeden z najczęściej stosowanych środków antykoncepcyjnych. Zakłada się ją na członek przed stosunkiem i zatrzymuje nasienie. Robi się ją z lateksu, a dla osób uczulonych na lateks powstały prezerwatywy bez lateksu, z poliuretanu lub poliizoprenu. To jedyna metoda antykoncepcji, która zmniejsza też ryzyko zakażenia chorobami przenoszonymi drogą płciową.
Przy prawidłowym i konsekwentnym stosowaniu w ciągu roku w ciążę zachodzą około 2–3 kobiety na 100, a przy typowym, mniej starannym — około 14. Jak unikać błędów, które obniżają skuteczność, piszemy w artykule prezerwatywa jako środek antykoncepcyjny.
Modele nawilżane pomagają przy suchości pochwy, z wypustkami wzmacniają doznania, a przedłużające stosunek opóźniają wytrysk — przegląd rodzajów znajdziesz w poradniku prezerwatywy klasyczne czy specjalne. Istnieje też prezerwatywa dla kobiet: poliuretanowy rękaw z dwoma pierścieniami, zakładany do pochwy, uznawany za nieco mniej skuteczny od męskiej.
Jeśli stawiasz na prezerwatywę, używaj jej przy każdym stosunku. Poniżej prezerwatywy dostępne w sklepie.
Prezerwatywy lateksowe i nielateksowe
Antykoncepcja hormonalna: skuteczna, ale na receptę
Antykoncepcja hormonalna jest przeznaczona dla kobiet. Większość jej form hamuje owulację, więc nie dochodzi do zapłodnienia. Ma kilka postaci: tabletki antykoncepcyjne, plastry przyklejane na skórę, krążek dopochwowy, zastrzyki i implanty. Każda wymaga recepty.
Tabletki mają przy idealnym stosowaniu wskaźnik Pearla poniżej 1, a przy typowym szacunkowo kilka, bo łatwo o nich zapomnieć. Pozostałe formy nie wymagają pamiętania o codziennej dawce.
Hormony działają na cały organizm. Lekarze wymieniają zalety, takie jak regularniejszy cykl, łagodniejsze bóle miesiączkowe czy lepsza cera. Są też skutki uboczne: częstsze, jak bóle głowy, wahania nastroju i przyrost masy ciała, oraz rzadkie, ale poważne, jak zakrzepica. Dlatego ginekolog przed wypisaniem recepty przeprowadza wywiad i badania, na przykład mierzy ciśnienie i robi cytologię. Czy tabletki szkodzą zdrowiu, wyjaśniamy w odpowiedzi czy pigułki antykoncepcyjne są szkodliwe.
Tabletka „dzień po” to antykoncepcja awaryjna, a nie metoda na co dzień. Piszemy o niej w odpowiedzi czy pigułki „dzień po” są bezpieczne dla zdrowia.
Prezerwatywa czy tabletki — porównanie
| Cecha | Prezerwatywa | Antykoncepcja hormonalna |
|---|---|---|
| Ochrona przed ciążą | wysoka przy prawidłowym stosowaniu | bardzo wysoka przy regularnym stosowaniu |
| Choroby przenoszone drogą płciową | zmniejsza ryzyko | nie chroni |
| Recepta i wizyta u lekarza | nie | tak |
| Wpływ na organizm | działa miejscowo, bez hormonów | działa na cały organizm, możliwe skutki uboczne |
| Kiedy o niej pamiętasz | przy każdym stosunku | regularnie, według schematu |
Czy można łączyć tabletki antykoncepcyjne i prezerwatywę
Tak, i często warto. Tabletki chronią przed ciążą, a prezerwatywa dodatkowo zmniejsza ryzyko zakażeń, więc razem dają najpełniejszą ochronę. Takie połączenie przydaje się zwłaszcza na początku związku, zanim oboje zrobicie badania, i przy przygodnym seksie.
Prezerwatywa jest też zabezpieczeniem zapasowym, gdy zapomnisz o tabletce, masz wymioty lub biegunkę albo przyjmujesz leki, które mogą osłabiać antykoncepcję hormonalną. Jak długo stosować dodatkową ochronę, sprawdź w ulotce albo zapytaj lekarza lub farmaceutę.
Żadna metoda nie daje stuprocentowej pewności. Metodę hormonalną wybieraj zawsze z ginekologiem, który zna twój stan zdrowia i wyniki badań.
Jeśli w czasie antykoncepcji hormonalnej pojawi się silny ból głowy, ból lub obrzęk łydki, duszność albo ból w klatce piersiowej, natychmiast skontaktuj się z lekarzem. Ten poradnik nie zastępuje porady medycznej.
Najczęstsze pytania
Co jest skuteczniejsze: prezerwatywa czy tabletki antykoncepcyjne?
Przy idealnym stosowaniu tabletki są skuteczniejsze. W codziennym życiu obie metody zawodzą głównie przez błędy użytkowników. Tylko prezerwatywa zmniejsza jednak ryzyko chorób przenoszonych drogą płciową.
Czy tabletki antykoncepcyjne chronią przed chorobami przenoszonymi drogą płciową?
Nie, chronią wyłącznie przed ciążą. Ryzyko zakażeń zmniejsza prezerwatywa, dlatego przy nowym lub przygodnym partnerze warto jej używać także przy tabletkach.